Hooggevoeligheid

In het dagelijks spraakgebruik in Nederland wordt het ook wel hoogsensitiviteit genoemd.

Hier past dan ook meteen een korte uitleg om misverstanden te voorkomen. Er is namelijk een verschil tussen het Nederlandse en het Vlaamse taalgebied. Prof. Elke van Hoof uit Brussel, toonaangevend op dit gebied, gebruikt het woord hoogsensitiviteit voor wat in Nederland ook hooggevoeligheid genoemd wordt.

Zij maakt een duidelijk verschil tussen beide woorden:

  • Hoogsensitiviteit gaat over het aantal prikkels dat binnenkomt in de hersenen.
  • Hooggevoeligheid is een begrip dat verwijst naar een emotionele reactie.

Om verdere verwarring te voorkomen is op deze website gekozen voor ‘hoogsensitiviteit’ en daarmee bedoelen we dan ook meteen ‘hooggevoeligheid’ in de Nederlandse betekenis.

Vier misverstanden

Vier misverstanden over hoogsensitiviteit zijn:[1]

  • Hoogsensitiviteit is weer zo’n modewoord waar mensen zich achter verschuilen.
  • Hoogsensitiviteit is een psychische stoornis.
  • Hoogsensitieven hebben gewoon lange tenen.
  • Hoogsensitieven hebben een zesde zintuig.

Wat is het dan wel?

Je zou het kunnen omschrijven als het hebben van een gevoeliger afgestemde antenne. Hierdoor komen allerlei prikkels, bijvoorbeeld via de zintuigen, heftiger binnen en worden diepgaander verwerkt. Ook signalen uit je eigen lichaam worden vaak meer dan gemiddeld als verstorend ervaren, waardoor het lastiger kan zijn om met emoties om te gaan.

Stress

Door deze manier van verwerken raak je sneller ‘overprikkeld’. De thermostaat van je stress-systeem staat als het ware continu iet te hoog afgesteld. Dat kan ervoor zorgen dat je je opgejaagd, snel geïrriteerd of oververmoeid gaat voelen.

Voordelen

Je zou nu de indruk kunnen krijgen dat hoogsensitiviteit alleen maar een last is. Dat is gelukkig helemaal niet waar. Je kan vaardigheden ontwikkelen om goed met je gevoeligheid om te gaan, zodat de belastende gevolgen zo klein mogelijk gehouden worden. Als dat lukt, ga je er eigenlijk vooral plezier van hebben.

Je kan intenser genieten van mooie dingen zoals de natuur of muziek of een uitzonderlijk mooi geschreven tekst. Veel HSP-ers (Hoog Sensitieve Personen) hebben een groot vermogen om anderen te begrijpen en zijn daardoor fijne familieleden of vrienden/vriendinnen.

Wetenschap

Wetenschappelijk gezien is er vooral nog veel onzeker over dit onderwerp en er is allerlei onderzoek gaande. Momenteel wordt gewerkt aan het verbeteren van een al bestaande vragenlijst. Ook wordt onderzoek gedaan naar wat er precies gebeurt in het lichaam van een HSP-er. De eerste resultaten wijzen erop dat er sprake is van een andere – lees uitgebreidere – ‘bedrading’. Voor zover nu ingeschat kan worden, is zo’n 20% van de ‘westerse’ bevolking hoogsensitief.

Ben ik hoogsensitief?

Zoals gezegd, er bestaat een vragenlijst en die geeft wel een indicatie. Deze lijst is ontwikkeld en wordt momenteel nog verbeterd door Elke van Hoof en was al een vervolg op een vragenlijst van Elaine Aron. Professor van Hoof zegt er echter bij dat het simpele invullen van die lijst geen absoluut antwoord geeft in de zin van wel of geen hoogsensitiviteit.

Dus ja, er kunnen duidelijke aanwijzingen zijn.

Maar nee, er is (nog) geen test die een ja/nee-antwoord geeft. Dat zou ook niet kunnen, omdat er nog geen harde wetenschappelijke definitie bestaat van wat een HSP-er precies is.

Voor meer informatie: zie de verwijzing onderaan deze tekst. Of kijk eens op www.hooggevoeligheelgewoon.nl

Heb ik hulp nodig?

Als je je afvraagt of je hoogsensitief bent of als je last denkt te hebben van de gevolgen ervan, is het wellicht verstandig er eens over te praten. Dan krijg je een duidelijker beeld van jezelf. Ook zijn er allerlei tips en oefeningen waarmee je kan leren om meer plezier dan last te hebben van je hoogsensitiviteit.

Door wie?

Counseling over dit onderwerp wordt aangeboden door Arja.

Zij is hooggevoeligheidsdeskundige.

Voor meer informatie over haar manier van werken, zie onder het kopje ‘Individuele counseling’ op deze website.

Tarieven en vergoeding

Op de pagina ‘Tarieven en voorwaarden’ vind je informatie over de kosten en over de mogelijkheden van vergoeding door de zorgverzekeraar.

[1] Met dank aan professor Elke van Hoof in haar boek Hoogsensititief, Tielt, Lannoo, 2016